45 năm Đoàn nghệ thuật Chèo Quảng Ninh (1963 – 2008)

Hôm chúng tôi đến thăm Đoàn Chèo Quảng Ninh tại trụ sở đoàn – Khu Văn công, phường Bãi Cháy (TP Hạ Long) cũng là khi các nghệ sĩ, diễn viên của Đoàn đang say mê tập các tiết mục để chuẩn bị cho lễ kỷ niệm 45 năm ngày thành lập Đoàn và đón nhận Huân chương Lao Động hạng Ba của Chủ tịch nước trao tặng, sẽ được tổ chức vào ngày 7-12-2008.

Ngay sau khi thành lập, các nghệ sĩ, diễn viên của Đoàn Chèo Quảng Ninh đã bắt tay vào tập vở với những vở được coi là kinh điển, mẫu mực của chèo cổ như: Quan Âm Thị Kính, Trương Viên. Buổi đầu, mặc dù chất “tinh”, chuyên nghiệp còn hạn chế nhưng bù lại anh chị em diễn nhiệt tình, say mê nên đi diễn ở đâu, bà con cũng rất quý, đi xem rất đông – Nghệ sĩ Ngọc ẩn cười, nhớ lại. Trong giai đoạn chống chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ, đặc biệt là sau sự kiện 5-8-1964, Đoàn bắt đầu chuyển dựng các vở chèo, trích đoạn mang nội dung mới, phản ánh hơi thở cuộc sống, thời đại để cổ vũ tinh thần chiến đấu, lao động sản xuất của quân và dân Vùng mỏ. Cũng trong giai đoạn này, một số nghệ sĩ, diễn viên của Đoàn như Ngọc ẩn, Tất Thọ, Minh Huệ… đã lên đường đi biểu diễn phục vụ bộ đội ở chiến trường phía Nam, để lại dấu ấn tốt đẹp về văn công Vùng mỏ trong lòng các chiến sĩ và đã được BTL Đoàn 559 (Đường Hồ Chí Minh) tặng bằng khen. Thập kỷ 70 và 80 của thế kỷ trước, nhiều vở chèo của Đoàn Chèo Quảng Ninh đã gây được dấu ấn sâu đậm trong lòng khán giả, như vở Nàng Sita, Nỗi đau lòng mẹ, Ngôi sao Hạ Long. Trong đó, vở Ngôi sao Hạ Long lấy nguyên mẫu là chị Cả Khương – một chiến sĩ cách mạng kiên trung của Đảng hoạt động tại Hòn Gai năm 1930 đã giành Huy chương Bạc tại Hội diễn sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc năm 1985. Thập kỷ 90 đánh dấu sự thành công của một số vở như Mẹ kế của chồng tôi, Tiếng vọng rừng xanh…

Cũng giống như các đoàn nghệ thuật sân khấu chuyên nghiệp khác như cải lương, kịch nói, chuyển sang thời kỳ đổi mới, Đoàn Chèo Quảng Ninh đứng trước không ít khó khăn do sự cạnh tranh của các loại hình giải trí mới và do cơ chế thị trường… Tuy nhiên, nhờ có sự quan tâm của lãnh đạo tỉnh, sự nỗ lực, sáng tạo của cán bộ, anh chị em nghệ sĩ, diễn viên nên Đoàn từng bước vượt qua khó khăn, đáp ứng nhu cầu hưởng thụ của người xem. Ngoài các buổi diễn phục vụ bà con vùng miền núi, hải đảo, các ngày lễ, tết (nhiệm vụ chính trị), Đoàn đã ký hợp đồng biểu diễn phục vụ khách du lịch tại các KS lớn như Sài Gòn – Hạ Long, Hạ Long Dream, Hạ Long Plaza, tàu du lịch Star Leo, hang Đầu Gỗ… Những năm gần đây, hầu như năm nào số buổi biểu diễn của Đoàn cũng vượt mức kế hoạch đề ra, doanh thu tăng từ 401 triệu đồng năm 2006 lên xấp xỉ 600 triệu đồng năm 2008. Thu nhập, đời sống tinh thần, vật chất ổn định nên tất cả cán bộ, nghệ sĩ diễn viên của Đoàn đều yên tâm công tác, gắn bó máu thịt với nghề. Một công việc ý nghĩa mà không phải đoàn nghệ thuật nào của tỉnh cũng làm được đó là bên cạnh biểu diễn, phục vụ nhiệm vụ chính trị, những năm qua Đoàn Chèo Quảng Ninh còn góp phần xây dựng, giúp đỡ nhiều địa phương, ngành xây dựng các đội chèo, làm nền tảng cho phong trào văn hoá văn nghệ phát triển như xã Nguyễn Huệ (Đông Triều), xã Phương Nam (Uông Bí), Trung tâm VH-TT huyện Yên Hưng, xã Đồng Tiến (Cô Tô)…
Trong chặng đường phát triển của mình, Đoàn có 4 nghệ sĩ đã vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Ưu tú là Minh Huệ (đã nghỉ hưu), Trọng Bình (Trưởng đoàn hiện nay), Thanh Chắc (Phó Trưởng đoàn), Thanh Bình (diễn viên); có 13 người được UBND tỉnh phong tặng danh hiệu Nghệ sĩ Vùng mỏ. Từ năm 1963 đến nay, Đoàn đã dàn dựng và biểu diễn 30 vở chèo lớn và trên 20 tiết mục ngắn; đã đoạt 3 HCV, 4 HCB và trên 40 lượt cá nhân được tặng HCV, HCB trong các kỳ hội diễn nghệ thuật chèo toàn quốc. Đoàn đã được Nhà nước, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tư lệnh Đoàn 559, Bộ VH-TT và UBND tỉnh tặng thưởng huân chương, cờ thi đua xuất sắc và nhiều bằng khen. Đặc biệt, nhân dịp kỷ niệm 45 năm thành lập (1963-2008), Đoàn đã vinh dự được Chủ tịch nước trao tặng Huân chương Lao Động hạng Ba; cá nhân Trưởng Đoàn Chèo, NSƯT Trọng Bình được Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen.

45 xây dựng và trưởng thành, lớp nghệ sĩ, diễn viên trẻ ngày nào như Thanh Chắc, Trọng Bình, Huy Mạch giờ đang là trụ cột của Đoàn, trở thành điểm tựa cho một thế hệ kế tiếp là Hoàng Diễn, Hồng Vân đã và đang nỗ lực khẳng định mình. Hy vọng, những kết quả đã đạt được sẽ là nền tảng, cơ sở để Đoàn Chèo Quảng Ninh phát triển hơn nữa.
Báo Quảng Ninh điện tử

Hội diễn sân khấu Chèo chuyên nghiệp toàn quốc 2009

Tháng 12/2009, Hội diễn Sân khấu Chèo chuyên nghiệp toàn quốc đã diễn ra thành công tốt đẹp tại thành phố Hạ Long, với kết quả 02 vở diễn được trao huy chương vàng và 05 vở được trao huy chương bạc.

Sau đây là thông tin cụ thể về tiết mục tham dự Hội diễn của các đoàn Chèo:

1. Nhà hát Chèo Nam Định : Vở “Cuộc chiến không tiếng súng” (Huy chương vàng).
2. Nhà hát Chèo Ninh Bình : vở “Hào khí Hoa Lư” (Huy chương vàng).
3. Nhà hát Chèo Việt Nam : Vở “Mảnh gương nhân sự” (Huy chương bạc) và vở “Bà huyện trong mơ”.
4. Nhà hát Chèo Hà Nội : Vở “Ngọc Hân công chúa” (Huy chương bạc) và vở “Oan khuất một thời” .
5. Đoàn Chèo Tổng cục hậu cần QDNDVN : vở “Hùng khí Bạch Đằng Giang” (Huy chương bạc).
6. Đoàn Chèo Bắc Giang : vở “Danh chiếm bảng vàng” (Huy chương bạc).
7. Nhà hát Chèo Thái Bình : vở “Nữ tướng Bát Nàn” (Huy chương bạc).
8. Nhà hát Chèo Hưng Yên : Vở “Tống Trân – Cúc Hoa”.
9. Đoàn Chèo Thanh Hoá : Vở “Đào Duy Từ”.
10. Đoàn Chèo Hải Phòng : Vở “ Vùng sáng Dương Kinh”.
11. Đoàn NT Thái Nguyên : Vở “Cờ thiêng trên núi Võ”.
12. Đoàn Chèo Hà Nam : Vở “Đợi đến mùa xuân”.
13. Đoàn Chèo Vĩnh Phúc : Vở “Trang chủ Sơn Đông”
14. Đoàn NT Yên Bái : Vở “Đoàn ngự sử ở Lục Yên Châu”.
15. Đoàn Chèo Quảng Ninh : vở “Tâm đức Phật Hoàng”.
16. Đoàn Chèo Phú Thọ : vở “Mái ấm tình quê”.

Nhà hát Chèo Hà Nội – Kể lịch sử qua tên người nghệ sĩ

Xuân này, Nhà hát Chèo Hà Nội tròn 60 tuổi – đã có thể coi là một chặng trong lịch sử hình thành và phát triển ngót nghìn năm của môn nghệ thuật sân khấu mang hồn Việt này. Nhưng đó cũng có thể coi là chặng đường xuân nhất của sân khấu Chèo: đẹp đẽ, rực rỡ nhưng cũng đầy thách thức – như chặng đường đời mà ta qua ở quãng tuổi 20.

Lịch sử qua gương mặt đào, kép

Nhà nghiên cứu Chèo – GS Hà Văn Cầu đã từng nhận xét: “Trong thời gian rất dài, Chèo giữ vai trò của cuốn sách giáo khoa, góp phần vào việc giáo dưỡng chẳng những về lời ăn tiếng nói mà còn cả cách ứng xử phải phép cho các thành viên công xã, đối với họ hàng, với các thành viên khác trong công xã và với đất nước”. Chèo là một nghệ thuật thuần Việt, thể hiện tình cảm, tâm hồn, đạo đức thẩm mỹ của người nông dân Việt Nam.

Nhà hát Chèo Hà Nội, tiền thân từ đoàn Lạc Việt (sau đổi thành Kim Lan), hình thành khi Chèo đã là một môn nghệ thuật chuyên nghiệp, đã chịu ảnh hưởng của Kịch nói phương Tây, diễn trong rạp, bán vé cho người xem. Từ đó cho đến ngày nay, chèo Hà Nội vẫn nổi danh là nơi quy tụ những tinh hoa của chiếng chèo đất Bắc. NSƯT Thuý Mùi, GĐ Nhà hát Chèo Hà Nội cho tôi xem những bức ảnh đen trắng được chụp từ những năm 50-60 của thế kỷ trước – thứ di sản mà chị và lớp lớp nghệ sĩ đi trước của Nhà hát đều coi như báu vật, minh chứng cho một thời kỳ vàng son của sân khấu chèo. Quả thực, không gì có thể kể về một nhà hát nhiều hơn những vở diễn và diễn viên. “Năm 1945-1975, tại miền Bắc, Nghệ thuật sân khấu Chèo đạt tới sự phát triển rực rỡ nhất và đó cũng là thời kỳ hưng thịnh của nhà hát. Những vở, những tích, như Quan Âm Thị Kính, Trương Viên, Cô Son, Tú Uyên Giáng Kiều, Phạm Ngũ Lão, Những cô thợ dệt, Sợi tơ vàng, Ni Cô Đàm Vân, Từ Thức, Kim Nham… không ai là không biết, và cho đến những năm gần đây, những vở Chèo hiện đại như, Nàng Sita, Ngọc Hân công chúa, Mối tình Đuông Na Ly, Đêm hội Long Trì ,Biển Khổ, Nàng Mai vạn Lịch,… đã để lại cho người xem những tình cảm tốt đẹp. Thật khó hình dung nổi vở chèo Nàng Sita (Sau đổi tên thành Nàng Xê-Đa) diễn tới 1.000 buổi, có ngày diễn tới ba suất mà vẫn bán hết vé trong những năm 80 của thế kỷ trước”, NSƯT Thuý Mùi tự hào nhắc lại.

Kế bên những tấm ảnh đen trắng là những bức ảnh màu độ nét cao đúng “chất chèo” – hình ảnh của một số vở diễn gần đây của Nhà hát như: Lý Thường Kiệt, Oan khuất một thời, Cao Bá Quát, Ngọc Hân công chúa, Tum Tiêu,… Tạo hình nhân vật đã có nhiều đổi khác, sân khấu cũng hiện đại hơn, nhưng tình yêu với nghệ thuật Chèo dường như vẫn vẹn nguyên qua nhiều thế hệ.

Bảo tồn và phát huy

Lật giở lại những bức hình cũ, tìm về những vở diễn xưa, tôi không khỏi ngạc nhiên bởi kho tư liệu khá đầy đủ mà Nhà hát Chèo Hà Nội còn lưu giữ được. Đó không chỉ là thành quả của việc “giữ kho” mà còn cho thấy sự trân trọng đặc biệt của Nhà hát với di sản sân khấu của thế hệ đi trước. NSƯT Thuý Mùi cho biết: Nhà hát đã xây dựng và đang tổ chức thực hiện đề án “Bảo tồn, phát huy giá trị nghệ thuật Chèo truyền thống”. Trong đề án này, Nhà hát đặt mục tiêu sẽ biên soạn một số đầu sách quan trọng về Lịch sử Chèo Hà Nội, Nghệ thuật Chèo cổ truyền, Những kỹ thuật cơ bản trong nghệ thuật Chèo và Kỷ nguyên mới của Chèo; phấn đấu xây dựng tủ sách riêng của Nhà hát với khoảng 1.500 cuốn và tài liệu chuyên ngành, từ 30 – 40 đĩa DVD lưu vở diễn chất lượng cao, từ 120 – 150 đĩa CD để lưu âm thanh, kèm theo máy móc và thiết bị chuyên dùng. Trọng tâm của dự án là phục dựng vở diễn. Nhiều vở chèo cổ kinh điển như: Quan Âm Thị Kính, Tấm Cám, Trương Viên,Lưu Bình Dương Lễ, Kim Nham và các trích đoạn: Suý Vân, Phù Thuỷ sợ ma, Tuần ty Đào Huế, Thị Mầu lên chùa… đã được Nhà hát phục hồi và lưu giữ. Đồng thời Nhà hát cũng dàn dựng thành công nhiều vở diễn đề tài lịch sử được khán giả hâm mộ như: Cao Bá Quát, Tống Trân – Cúc Hoa, Chuyện tình người mất tích… Nhà hát đang ấp ủ dự định làm một bảo tàng nhỏ về nghệ thuật Chèo.

Một câu chuyện khác. Tại Liên hoan Chèo về đề tài hiện đại được tổ chức tại Thái Bình những ngày cuối năm này, trong khi có tới 5 đoàn chèo xin không tham dự vì không có tác phẩm, thì nhà hát Chèo Hà Nội xin tham dự với 2 vở (chỉ có 3 nhà hát có 2 vở tham dự: Nhà hát Chèo Việt Nam, Nhà hát Chèo Hà Nội và Nhà hát Chèo Quân đội). Vở Quan lớn về làng của Nhà hát đã dành Huy chương vàng, bên cạnh đó là 6 huy chương vàng, 7 huy chương bạc dành cho các cá nhân. Một thành tích khiến các chiếu chèo khác phải nể phục. Thực ra, ngay từ những năm 50-60 của thế kỷ trước, Nhà hát đã có những vở phản ánh những vấn đề thời sự của đất nước, hơi thở thời đại, nổi tiếng nhất có thể kể đến vở Cô thợ dệt, Mối tình Điện Biên, Hoa khôi dậy chồng, Chuyện tình thời sinh viên, hay vở Chuyện tình người mất tích sau này. Kết nối lại để thấy sự tìm tòi, đổi mới Chèo, để nghệ thuật Chèo đến gần hơn với khán giả hôm nay, là nỗ lực chưa bao giờ ngưng nghỉ ở Nhà hát.

Các thế hệ diễn viên của Nhà hát Chèo Hà Nội

Khởi đầu Đoàn Chèo Hà Nội tiếp thu được truyền thống của Đoàn Kim Lan, nơi hội tụ những nghệ nhân chèo xuất sắc. Họ đã tạo ra những vở diễn chuẩn mực, nức tiếng ở thập niên 50-65 mà sau này đã trở thành những vở diễn kinh điển như: Mối tình Điện Biên (ảnh 8,11), Tấm Cám (ảnh 3),… Đó là NSND Hoa Tâm, Ba Nghị, Tư Liên tài danh nức tiếng từ thời đoàn Kim Lan; là nghệ sĩ Hoàng Lìu – một kép áo dài rất tài ba; nghệ sĩ Nguyệt Tiêm vừa đàn vừa hát, có công đào tạo nhiều nghệ sĩ nổi tiếng sau này; nghệ sĩ Tuyết Lễ với chất giọng tuyệt vời; là hề nữ nổi tiếng Minh Nguyệt; là những diễn viên kỳ cựu: Hoàng Từ, Cải Sửu,…

Thế hệ diễn viên thứ hai của Nhà hát chính là lứa học trò xuất sắc của các nghệ sĩ thế hệ đầu và họ đã thành danh trên sân khấu chèo vào những năm 65-80. Đó là NSND Thanh Trầm (ảnh 13), Quý Bôn, Xuân Quân, Kim Khánh, Thanh Chức, Văn Chính, Huy Hoàng, Minh Tiếp, Duy Tân, Tuyết Nga, Ngọc Bích, Minh Toan, Bích Nhuần, Mạnh Phóng, Thanh Tâm, Minh Nguyệt, Ngọc Chung, Phan Hồ… Thế hệ này gắn với những vở diễn nổi tiếng: Cô Son (ảnh 1, 14), Quan Âm Thị Kính (ảnh 7), Phạm Ngũ Lão (ảnh 2)…

Thế hệ diễn viên thứ ba thành danh vào những năm 80-95 và là những tên tuổi vẫn còn rất ấn tượng với khán giả hôm nay. Đó là các NSƯT: Quốc Chiêm, Xuân Hanh, Mai Hương (ảnh 12), Lâm Bằng, Thuý Mùi (ảnh 5), Lan Anh, Quốc Anh (ảnh 9), Xuân Hinh, Đức Thuận, Ngọc Ánh…

Những gương mặt nổi tiếng hiện tại từ 95 đến nay như nghệ sĩ Thu Hằng, Duy Thuận, Thu Huyền (ảnh 6), Mạnh Hùng, Ngọc Phú, Minh Nhan, Thanh Loan… thuộc thế hệ diễn viên thứ tư của Nhà hát. Nhà hát Chèo Hà Nội cũng là cái nôi nức tiếng trong việc thu hút và đào tạo được dàn diễn viên trẻ tài năng đến từ những vùng quê chèo đất Bắc như: Quốc Phòng, Phương Mây (diễn xuất cùng Thu Huyền trong vở Quan Âm Thị Kính, ảnh 4), Thu Hoà, Hoài Nam, Mạnh Thắng, Thanh Hiền, Đào Dũng, Thanh Mai, Thu Hà, Lê Tuấn, Lệ Hằng…

Thành tích Năm 1987 Nhà hát Chèo Hà Nội được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng ba. Năm 2004 được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động Hạng nhì. Nhà hát thường xuyên được nhận bằng khen của Thành phố, Bộ VH-TT-DL và Cờ thi đua của Sở VH-TT-DL. Nhiều nghệ sĩ đã được Nhà nước phong tặng danh hiệu NSND, NSƯT và NSXS Thủ đô. Nhà hát Chèo Hà Nội được đánh giá là một trong những đơn vị nghệ thuật truyền thống đứng đầu cả nước.
Administrator Account

Nhà hát Chèo Hải Dương khai trương vở mới

Sáng 11.7.2012, Nhà hát chèo Hải Dương đã tổ chức khai trương vở chèo mới: Chuông ngân rừng trúc.
Đến dự có đồng chí Đặng Thị Bích Liên, UVBTV Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; Tác giả Tiến sĩ Trần Đình Ngôn; đạo diễn NSND Bùi Đắc Sừ; dạy hát truyền thống NSND Thanh Hoài; đại diện lãnh đạo Sở VHTTDL và một số Sở, ban, ngành, đơn vị liên quan.
Vở chèo Chuông ngân rừng trúc là đề tài lịch sử tôn vinh danh nhân, Thiền sư Pháp Loa. Tại buổi khai trương, Giám đốc Nhà hát chèo Hải Dương, nghệ sỹ Bùi Quang Toàn đã giao vai cho các nghệ sỹ. Vai Pháp Loa Tôn giả do NSUT Mạnh Thắng và nghệ sỹ Sông Thương đảm nhiệm. 12 vai khác do các nghệ sỹ của Nhà hát chèo từng tham gia liên hoan sân khấu chèo toàn quốc đảm nhiệm.
Phát biểu tại buổi khai trương vở mới, đồng chí Đặng Thị Bích Liên – UVBTV Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh giao nhiệm vụ cho lãnh đạo, nghệ sỹ, diễn viên Nhà hát Chèo tích cực tập luyện, phấn đấu hoàn thành theo đúng kế hoạch đã đề ra với chất lượng chuyên môn cao nhất.
PV
Tạp chí Văn hoá thể thao du lịch online

Đoàn Chèo Thanh Hoá: Nối mạch nguồn truyền thống

Giữa thời buổi kinh tế thị trường, các loại hình giải trí trong và ngoài nước tràn ngập trên các phương tiện nghe nhìn, việc giữ gìn và phát huy giá trị các loại hình nghệ thuật truyền thống là cả một vấn đề nan giải. Vượt qua muôn vàn khó khăn ấy, Đoàn Chèo Thanh Hóa đã không ngừng vươn lên, “thắp” lại ngọn lửa nghệ thuật chèo trong lòng công chúng xứ Thanh nói riêng và cả nước nói chung.

NSƯT Trương Hải Thọ – Trưởng Đoàn Chèo Thanh Hóa

Chúng tôi gặp NSƯT Hải Thọ, Trưởng Đoàn Chèo Thanh Hóa vào buổi giao mùa. Dưới phố, bóng đào quất báo hiệu mùa xuân đã ở đâu đó gần lắm. Trên gác 2, căn phòng làm việc khá chật chội và cũ kỹ của Đoàn Chèo Thanh Hóa, NSƯT Hải Thọ vừa rót nước mời khách vừa kể cho chúng tôi nghe về lịch sử hình thành và phát triển đoàn bằng chất giọng trầm ấm.

Được thành lập từ năm 1959, trải qua nhiều giai đoạn cách mạng, đặc biệt là trong những năm kháng chiến chống Mỹ, với chức năng nhiệm vụ của đơn vị là đem lời ca tiếng hát đến phục vụ đông đảo đồng bào, chiến sĩ trong và ngoài tỉnh cũng như đồng bào cả nước. Trong những năm hòa bình lập lại, thống nhất đất nước, rồi vào giai đoạn đất nước bắt tay vào CNH,HĐH, Đoàn Chèo Thanh Hóa vẫn là một trong những đoàn nghệ thuật truyền thống mạnh trong cả nước.

Minh chứng cho những điều này là qua các kỳ hội diễn, biểu diễn, liên hoan sân khấu nghệ thuật Chèo toàn quốc thì Thanh Hóa luôn giành được những giải cao. Tiêu biểu là vào năm 2001, vở chèo cổ “Súy Vân giả dại” đã đạt giải A trong tổng số 19 vở diễn của 19 đơn vị nghệ thuật chèo tham dự. Năm 2005, khi Liên hoan sân khấu chèo toàn quốc về đề tài hiện đại, Đoàn Chèo Thanh Hóa cũng đạt giải cao với vở diễn “Cà phê chín đỏ”. Vở diễn đã trở thành một trong 4 vở diễn hay nhất trong tổng số 18 vở diễn. Bản thân NSƯT Hải Thọ với tư cách là đạo diễn đã được nhận giải đạo diễn xuất sắc nhất toàn quốc. Đây là vinh dự của cá nhân nghệ sĩ Hải Thọ nói riêng và tập thể Đoàn Chèo Thanh Hóa nói chung. Năm 2011, tại Thái Bình – quê hương của nghệ thuật Chèo – Liên hoan Chèo về đề tài hiện đại, vở “Vẹt” của Đoàn Chèo Thanh Hóa được cả hội diễn đánh giá là xuất sắc nhất nhưng do một số lý do, vở diễn chỉ đoạt huy chương Bạc, xếp sau Đoàn Nghệ thuật Chèo Thái Bình. “Đem chuông đi đánh xứ người”, nhưng Đoàn Chèo Thanh Hóa đã được vinh danh ngay trên chính “đất chèo” là một vinh dự lớn lao, niềm tự hào của Xứ Thanh.

Đặc biệt, năm 2012, nhân dịp kỷ niệm 65 năm lần đầu tiên Bác Hồ về thăm Thanh Hóa, thực hiện ý kiến chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở VHTT&DL, Đoàn Chèo Thanh Hóa đã dựng hoạt cảnh “Tình Bác sáng lòng ta” khái quát tất cả quá trình phấn đấu thực hiện lời dạy của Bác Hồ: ” Thanh Hóa phải trở thành tỉnh kiểu mẫu” của Đảng bộ và nhân dân Thanh Hóa trải qua 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược đến nay. Hoạt cảnh đã tạo được tiếng vang, đọng lại niềm xúc động trong đông đảo công chúng và được đánh giá cao về tính nghệ thuật.

Thông qua các tác phẩm sân khấu chèo, đoàn đã lồng ghép các đường lối chính sách của Đảng và nhà nước, đưa đến công chúng những thông tin giáo dục, hướng người xem đến tính chân, thiện, mỹ…

Một vở diễn của Đoàn Chèo Thanh Hóa

Để làm được điều này, các nghệ sĩ phải nắm vững được các trình tự, phương pháp trong biểu diễn. Từ những vở diễn cổ, đạo diễn, diễn viên nắm chắc thì khi triển khai những vở diễn hiện đại, tác phẩm vẫn rất “chèo”. Sinh viên, học sinh ra trường về đoàn, các em tiếp tục được kèm cặp, dạy dỗ từ cách luyến láy trong từng câu hát, từng động tác, ngôn ngữ hình thể, ánh mắt… thế hệ đi trước hướng dẫn thế hệ đi sau, luôn giữ được cái gốc, mạch nguồn truyền thống theo đúng định hướng tinh thần của Nghị quyết Trung ương 5 (khóa VIII) là đậm đà bản sắc dân tộc, đáp ứng được nhu cầu thị hiếu của khán giả đương đại.

Với những thành tích xuất sắc đã đạt được, Đoàn Nghệ thuật Chèo Thanh Hóa vinh dự nhận được nhiều phần thưởng cao quý của Nhà nước. Năm 1999, đoàn đã vinh dự được đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba vì đã có thành tích xuất sắc trong thời kỳ đổi mới. Đến năm 2004, đoàn lại vinh dự được đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhì và đặc biệt là trong năm 2009, Đoàn Nghệ thuật Chèo Thanh Hóa đã vinh dự được Nhà nước trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất, riêng cá nhân nghệ sĩ Hải Thọ đã được Nhà nước trao tặng Huân chương Lao động hạng Ba.

Trong thời buổi kinh tế thị trường, các sản phẩm giải trí trong và ngoài nước tràn ngập trên các phương tiện nghe nhìn, việc hút được khán giả đến được với sân khấu chèo là một điều cực kỳ khó khăn. Trong điều kiện ấy, để có thể thu hút khán giả đến với nghệ thuật sân khấu chèo, các nghệ sĩ, diễn viên của đoàn đã không quản khó khăn đi đến tận vùng sâu, vùng xa, các công trường, hầm mỏ… dựng sân khấu phục vụ và được đông đảo quần chúng hoan ngênh và đón nhận.

Khi cánh màn nhung khép lại, người nghệ sĩ Đoàn Chèo Thanh Hóa lại trở về với cuộc sống thường nhật, phải đối mặt muôn vàn khó khăn đời thường khác. Đó là cơ sở vật chất nghèo nàn, chế độ đãi ngộ cho người nghệ sĩ còn nhiều hạn chế. Nhắc đến những khó khăn mà đoàn đang phải đối mặt, giọng NSƯT Hải Thọ bỗng chùng xuống, trăn trở: ” Là một đoàn nghệ thuật truyền thống. Đến nay, đoàn đã có 8 nghệ sĩ được phong tặng danh hiệu NSƯT. Hiện Đoàn có 50 diễn viên, nhân viên phục vụ. Tuy nhiên cái khó khăn lớn nhất mà đoàn đang phải đối diện là về con người và chính sách. Trong tổng số diễn viên, nhân viên đó chỉ có 35 người nằm trong diện định biên, trong khi đó riêng đội nhạc và diễn viên đã chiếm tới 42 người, chưa nói đến đội ngũ phục vụ như: Hành chính, cán bộ tổ chức biểu diễn, đội xe, phương tiện âm thanh, ánh sáng cho nên đoàn luôn phải hợp đồng với 15 nhân công. Theo tôi, hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật phải có một cơ chế riêng chứ không thể giống như trong các ngành khác. Các cụ ta xưa vẫn thường nói: “Thầy già con hát trẻ”, theo quy định, lao động khi về hưu đối với nam là 60, nữ 55, nhiều người muốn được về trước tuổi, nhường “đất” lại cho thế hệ trẻ nhưng lại “vướng” quy định của nhà nước. Chính điều này đã khiến các diễn viên trẻ không có cơ hội vào biên chế hoặc hợp đồng đã phải bỏ nghề dù rất yêu nghệ thuật chèo, gây ra tình trạng chảy máu tài năng nghiêm trọng”.

Với người nghệ sĩ nghệ thuật chèo, khó khăn kể sao cho hết. Nhưng nhìn sâu vào đôi mắt nghệ sĩ Hải Thọ, vẫn thấy ở đó ngọn lửa đam mê nghề cháy mãnh liệt. Anh và những nghệ sĩ của Đoàn Nghệ thuật Chèo Thanh Hóa đang nối mạch nguồn truyền thống của bao lớp cha anh đi trước. Đồng thời góp phần giữ gìn những giá trị văn hóa truyền thống đang ngày càng bị mai một trong nền kinh tế thị trường quay quắt.
Theo Ng.Chung
Đại đoàn kết online

Đoàn Nghệ thuật Chèo Hải Phòng- Mùa Xuân bận rộn

“Bữa ấy mưa xuân lất phất bay/ Hoa xoan lớp lớp rụng rơi đầy/ Hội chèo làng Đặng đi ngang ngõ/ Mẹ bảo thôn Đoài hát tối nay”.
Câu thơ ấy của Nguyễn Bính nói lên tất cả, hát chèo là của ngày Xuân. Có lẽ vì thế mà Tết đến, chèo đắt sô hơn nhiều môn nghệ thuật khác. Gọi điện thoại tới Đoàn Chèo Hải Phòng, Trưởng đoàn Nguyễn Văn Luân cho biết: “Đoàn đã lên chương trình và ký hợp đồng đi diễn. Tết này sẽ bận rộn”.

Cảnh trong vở “Định phúc Táo quân” . Ảnh: Thu Hiền
Cảnh trong vở “Định phúc Táo quân”
Ảnh: Thu Hiền
Tới Đoàn Nghệ thuật Chèo thành phố, thấy không khí tưng bừng lạ thường. Nghệ sĩ Nguyễn Văn Luân nói ngay: “Mọi người đang vui vì thành công trong đêm diễn ở Lễ công bố Năm du lịch Đồng bằng sông Hồng – Hải Phòng 2013. Tiết mục của Đoàn Chèo Hải Phòng mở màn chương trình nghệ thuật”. Đúng là đêm 6-1, tiết mục hát múa chầu văn “Mời bạn bốn phương” mở màn gây ấn tượng. Bài chầu văn được diễn viên của đoàn hát thật, ngợi ca vẻ đẹp của các tỉnh, thành phố Đồng bằng sông Hồng và điểm nhấn ở Hải Phòng. Tiết mục này bị quần thảo ghê lắm. Ngay ngày diễn chính các diễn viên còn bị quần cho mệt lử hai buổi để rồi tất cả diễn như lên đồng, nhưng vẫn thể hiện cái chất ăn sóng nói gió, tinh túy, sang trọng và dễ chịu của người Hải Phòng.
Không vui sao được khi đã rất lâu rồi các đoàn nghệ thuật Hải Phòng mới làm chủ trong các chương trình nghệ thuật lớn trên sân nhà như ở lần này. Và Chèo Hải Phòng còn được tiếp thêm niềm vui khi đoàn về mảnh đất chèo của thành phố – Vĩnh Bảo trình diễn trong ngày khai mạc Lễ kỷ niệm 427 năm ngày mất của Danh nhân văn hóa Nguyễn Bỉnh Khiêm. Hoàn thành nhiệm vụ chính trị, cả đoàn lại bước vào tập luyện chương trình biểu diễn phục vụ nhân dân thành phố đón Tết Nguyên đán với một lịch trình khá dầy tại các lễ hội như lễ hội Núi Voi cho đến biểu diễn ở các quận, huyện, thậm chí đi cả tỉnh ngoài.
Chương trình biểu diễn cũng được làm mới cho phù hợp với nhiều lứa tuổi và không khí ngày Xuân. Anh Nguyễn Văn Luân tâm sự: “Chương trình của Đoàn phục vụ Tết năm nay sẽ mở đầu bằng các màn hát múa chào mừng Xuân 2013. Tiếp đó sẽ là hai vở diễn Định phúc Táo quân, Hai giọt nước. Đặc biệt vở chèo ngắn Chí Phèo – Thị Nở đang đắt khách cũng sẽ được diễn phù hợp với từng địa điểm”. Các vở này được Đoàn Nghệ thuật Chèo Hải Phòng dựng trong năm 2012 sẽ chọc tức khán giả bằng những tiếng cười nghiêng ngả nhưng rất thâm thúy.
Ngoài nhiệm vụ biểu diễn phục vụ trong dịp Tết, thì Đoàn Chèo Hải Phòng cũng đang vất vả ngược xuôi tìm kịch bản hay để tham dự Hội diễn nghệ thuật Chèo toàn quốc được tổ chức tại Hải Phòng nhân Năm Du lịch quốc gia Đồng bằng sông Hồng 2013. Đoàn đã mời các nhà viết kịch (kể cả nghiệp dư và chuyên nghiệp) viết kịch bản gửi về Đoàn. Anh Luân nói: “Năm nay sẽ vất vả đấy, Đoàn không chỉ đi diễn, tham gia Hội diễn hay biểu diễn thực hiện nhiệm vụ chính trị mà còn thể hiện văn hóa của Hải Phòng trong đêm trình diễn thực sự lung linh với các đoàn nghệ thuật truyền thống của các tỉnh, thành phố bên bờ hồ Tam Bạc vào tháng 5. Trước mắt, cả đoàn tập thật tốt hoạt cảnh chèo đêm giao thừa của chương trình “Mừng Xuân Quý Tỵ 2013” tại Quảng trường Nhà hát thành phố”.
Hiện tại, đoàn đang chạy chương trình để bước vào những ngày Tết đầy bận rộn. Ngày Xuân, giữa thành phố công nghiệp, với tiếng búa máy rộn ràng thì vẫn có tiếng hát chèo mang hơi thở cuộc sống người nông dân lao động một nắng hai sương. Ngôn ngữ chèo, hình tượng nhân vật được khoa trương, cường điệu bằng lối diễn sẽ được Đoàn Chèo Hải Phòng phục vụ nhân dân thành phố tại Rạp Tân Việt, quận Kiến An, các huyện Vĩnh Bảo, An Lão, An Dương, Kiến Thụy từ ngày 9-2.
Theo Đỗ Hân
Trang tin Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch Hải Phòng

“Ông vua hoá hổ” một lần nữa đến Hải Phòng

Chuẩn bị cho Hội diễn sân khấu Chèo toàn quốc 2013, sáng 28.2, Đoàn chèo Hải Phòng đã khởi công vở diễn “Ông vua hóa hổ” của kịch tác gia Lưu Quang Vũ.

Năm 1986, dưới bàn tay của nữ đạo diễn Phạm Thị Thành, đoàn chèo Hải Phòng đã gặt hái được nhiều thành công với “Ông vua hóa hổ” theo thể loại chèo mới. Cũng trong năm này, vở diễn đã được biểu diễn chào mừng đại hội Đảng và tập thể nghệ sĩ diễn viên của đoàn đã vinh dự được Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh đến thưởng thức và chúc mừng thành công của vở diễn.

Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh đến thưởng thức và chúc mừng thành công của vở diễn “Ông vua hóa hổ” năm 1986. Ảnh: Gia đình tác giả cung cấp.

Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh (giữa) và tác giả Lưu Quang Vũ (mặc áo ca rô, bên trái). Ảnh: Gia đình tác giả cung cấp.
Nhắc tới “Ông vua hóa hổ” cũng như “chùm” tác phẩm mà Lưu Quang Vũ đã dành cho đoàn như “Muối mặn đời em”, “Linh hồn của đá”, đoàn trưởng kiêm chỉ đạo chương trình – nghệ sĩ Nguyễn Văn Luân tâm sự: “Ngoài mục đích tham gia Hội diễn, công trình nghệ thuật “Ông vua hóa hổ” cũng là tấm lòng tri ân của tập thể Đoàn chèo Hải Phòng gửi tới hương hồn cố tác giả nhân tròn 25 năm anh Vũ từ biệt chúng ta (1988 – 2013)”.
Là đồng đạo diễn tác phẩm, NSND Lê Tiến Thọ – Chủ tịch Hội nghệ sĩ sân khấu Việt Nam bày tỏ mong muốn đưa những lớp trò và nhiều làn điệu chèo cổ vào vở diễn mà vẫn có được hơi thở của ngày hôm nay từ nội dung đầy tính nhân văn của tác phẩm.
Vở diễn mượn tích dân gian nhưng vấn đề được đặt ra là của muôn thuở: Tình yêu, sự thù hận bạo tàn, sự thỏa hiệp trước cái xấu để đạt mục đích cá nhân, chất “Hổ” trong từng con người. Vở diễn không chỉ là chuyện chữa cho vua khỏi bệnh hóa hổ mà là chữa căn bệnh tàn ác của con người (cái mà giờ đây sự hiện hữu của nó đang ở mức báo động), qua đó một lần nữa càng khẳng định chỉ có tình yêu, sự hy sinh mới có thể làm lành đi những căn bệnh của loài người.
Đạo diễn Lại Đình Ngọc – Phó giám đốc Sở Văn hóa – Thể thao – Du lịch TP.Hải Phòng khẳng định: “Đây là một lựa chọn đúng đắn của lãnh đạo cũng như những người làm sân khấu Hải Phòng trong tình hình thưởng thức nghệ thuật hiện nay của công chúng”.
“Ông vua hóa hổ” có sự góp mặt của dàn diễn viên trẻ đã có nhiều huy chương nghề nghiệp như Văn Mởn vai Từ Đạo Hạnh, Thanh Bình vai Nguyễn Minh Không… Phần trang trí sân khấu do NSƯT họa sĩ Song Hào, phần nhạc và phối khí do nhạc sĩ Đăng Toàn, biên đạo múa NSƯT Hồng Minh đảm trách. Đặc biệt, nghệ sĩ Vũ Huy Thành của Đoàn chèo Hải Phòng đã chuyển thể sang chèo khá sát từ kịch bản sân khấu.
Sau khi vở diễn được khởi công ngày hôm nay, khán giả Hải Phòng – những người yêu môn nghệ thuật chèo lại háo hức chờ đợi làn điệu chèo truyền thống mang hơi thở của thời đại với kịch pháp Lưu Quang Vũ cất lên tại thành phố Cảng vào tháng 6.2013. Vở diễn cũng là một hoạt động nghệ thuật chào mừng Năm du lịch Bắc Bộ được tổ chức tại thành phố Hoa Phượng Đỏ.
Theo Khánh Linh
Dân Việt

Nhà hát Chèo Bắc Giang trình diễn vở Chèo Câu chuyện làng Đồi

Vào lúc 20h30 tối ngày 16/2/2013 (mồng 7 Tết), tại Rạp Hồng Hà, Hà Nội, Nhà hát Chèo Bắc Giang phối hợp với Ban Sân khấu Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức trình diễn vở chèoCâu chuyện làng Đồi – truyền hình trực tiếp trên sóng VTV1 Đài THVN.

Các đại biểu theo dõi vở diễn – Ảnh: Nguyễn Việt Hưng
Đây là vở chèo đề tài hiện đại của tác giả Hà Đình Cẩn, chuyển thể sang chèo của Trần Đình Văn, được đạo diễn NSND Bùi Đắc Sừ và các nghệ sĩ Trung ương phối hợp dàn dựng, dưới sự chỉ đạo nghệ thuật của NSUT Trần Thông và sự tham gia biểu diễn của các nghệ sĩ, diễn viên Nhà hát Chèo Bắc Giang. Vở diễn được truyền hình trực tiếp trên VTV1, Đài Truyền hình Việt Nam. Các đồng chí Nguyễn Văn Linh, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh; Nguyễn Thế Chính, Giám đốc Sở VHTTDL Bắc Giang và các đồng chí lãnh đạo Sở, cùng đông đảo khán giả của tỉnh Bắc Giang và thủ đô Hà Nội đã đến dự. Vở diễn đã thành công tốt đẹp thu hút sự quan tâm của khán giả thủ đô và khán giả truyền hình cả nước, khẳng định sự lớn mạnh, trưởng thành của các nghệ sĩ, khởi đầu cho một năm mới với nhiều thắng lợi mới trên lĩnh vực biểu diễn nghệ thuật của Nhà hát Chèo Bắc Giang.

Đỗ Tuấn Khoa

Nhà hát Chèo Hà Nội tưng bừng khai diễn đón xuân

Nhân dịp Tết Quý Tỵ 2013, Nhà hát chèo Hà Nội thực hiện một loạt chương trình biểu diễn đón xuân như “Sắc xuân dân tộc”, “Du xuân”, “Tình sử thành Loa”, “Đào thắm tình xuân”…
Vào đêm giao thừa ngày 9/2, tại sân khấu ngoài trời khu dân cư Văn Quán sẽ diễn ra đêm nghệ thuật lớn mang tên Sắc xuân dân tộc.
Sắc xuân dân tộc là chương trình nghệ thuật chào đón giao thừa với sự tham gia của hàng trăm diễn viên đến từ 3 đoàn của Nhà hát chèo Hà Nội cùng sự phối hợp của Nhà hát chèo Việt Nam, Nhà hát Tuồng Trung ương, Nhà hát múa rối Trung ương, Nhà hát cải lương Trung ương. Các nghệ sỹ tham gia biểu diễn như NSƯT Thanh Ngoan, NSƯT Minh Vượng, NSƯT Thu Huyền, NSƯT Thanh Thanh Hiền, NSƯT Quốc Anh và nhiều nghệ sỹ trẻ đến từ 5 Nhà hát.

Nhà hát chèo Hà Nội tưng bừng các chương trình đón Xuân
Nhà hát chèo Hà Nội tưng bừng các chương trình đón Xuân
Song song với chương trình nghệ thuật hoành tráng Sắc xuân dân tộc, cũng trong đêm giao thừa, Đoàn 1 của Nhà hát chèo Hà Nội sẽ biểu diễn các tiết mục trích đoạn chèo cổ, hài chèo tại Đền Ngọc Sơn bên Hồ Gươm. Các tiết mục sẽ mang đậm nét văn hóa cổ truyền của dân tộc, thắm đượm sắc xuân như Hội làng, Du xuân, Từ thức gặp tiên, 7 Giá đồng… Đây sẽ là địa điểm thu hút khách rất lớn đến du xuân đón giao thừa, đặc biệt là du khách nước ngoài.
Đêm mùng Ba Tết, tại Trung Tâm văn hóa Quận Hà Đông, Nhà hát chèo Hà Nội tưng bừng khai xuân với chương trình nghệ thuật đặc sắc với chủ đề Du xuân. Đêm diễn hội tụ các gương mặt sáng giá của Nhà hát chèo Hà Nội như: NSƯT Quốc Anh, NSƯT Thu Huyền, NSƯT Minh Nhan, NSƯT Ngọc Ánh, NSƯT Quang Thuận,… các tài năng trẻ Thanh Hiền, Quốc Phòng, Quang Huy, Thúy Lành, Thục Khánh, Thu Hòa… Các nghệ sỹ sẽ trình bày các màn hát múa truyền thống, trống hội, múa rồng lân sư, các chùm hài chèo cổ và hiện đại, các tiết mục giao duyên, du xuân đậm đà màu sắc dân gian Bắc Bộ.
Sáng ngày mùng 5 Tết tại Gò Đống Đa, Nhà hát chèo Hà Nội tiếp tục truyền thống các năm trước, sẽ biểu diễn màn nghệ thuật tái hiện trận thắng của quân Tây Sơn tại Gò Đống Đa lịch sử.
Chương trình nghệ thuật với tên gọi Đào thắm tình xuân với sự tham gia của các nghệ sỹ xuất sắc từ 3 đoàn của Nhà hát chèo Hà Nội. Phần nghệ thuật ở lễ hội gò Đống Đa luôn được khán giả và du khách thập phương trông đợi, vì nó tái hiện một trong những thắng hào hùng nhất trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc ta.

Nhiều trích đoạn chèo hay, đậm chất dân tộc được công diễn vào dịp này
Nhiều trích đoạn chèo hay, đậm chất dân tộc được công diễn vào dịp này
Cũng trong tối ngày mùng 5 Tết, vào lúc 20 giờ tại Thành cổ Loa (Đông Anh), Nhà hát chèo Hà Nội tiếp tục có chuyến lưu diễn chương trình nghệ thuật mang tên Tình sử thành Loa.
Đây là chương trình nghệ thuật đặc sắc được tường thuật trực tiếp trên kênh VTV1 Đài Truyền hình Việt Nam. Chương trình với sự tham gia của của các nghệ sỹ Nhà hát chèo Hà Nội, đặc biệt có sự tham gia của các ca sỹ Trọng Tấn, Anh Thơ, Tấn Minh…

Nghệ thuật Chèo tìm đường đổi mới

GD&TĐ – Cũng như nhiều môn nghệ thuật khác, nghệ thuật chèo đang rơi vào tình trạng khó khăn trước cơ chế thị trường và cơn lốc xâm nhập của các luồng văn hóa ngoại lai.

Những buổi diễn vắng khách triền miên khiến cho không ít nghệ sĩ trăn trở, khát khao tìm một lối đi mới cho nghệ thuật chèo.

Vốn cổ mai một

Vào những năm 60, 70, đầu những năm 80 của thế kỷ trước, chèo với đề tài hiện đại này đã góp phần làm nên một thời kỳ cực thịnh của sân khấu. Có thể kể đến “Đường về trận địa” của Tào Mạt, Hoài Giao, “Sợi tơ vàng” của Việt Dung, “Những cô thợ dệt” của Trần Huyền Trân…

Cùng với sự phát triển của xã hội, các loại hình giải trí mới ra đời, nhiều người đã không còn mặn mà với sân khấu chèo nữa, sân khấu truyền thống nói chung nghệ thuật chèo nói riêng dần dần mất đi vị thế của mình. Nhiều năm nay, việc bán vé cho các đêm diễn chèo, tuồng truyền thống dường như chỉ còn trong “giấc mơ” của những người làm nghề.

Đã có nhiều giải pháp để “cứu” nghệ thuật truyền thống như Dự án đưa chèo vào trường học, dự án “Long Thành diễn xướng” nhưng đến nay, các môn nghệ thuật này vẫn rơi vào khủng hoảng, nhất là vấn đề nhân lực.

Đạo diễn Lê Tuấn Cường, Phó Trưởng phòng Nghệ thuật Nhà hát Chèo Việt Nam cho rằng, nghệ thuật truyền thống không thu hút được giới trẻ theo học vì người ta nhìn thấy mức sống của anh em nghệ sĩ truyền thống rất khó khăn. Trong khi đó, đào tạo chèo vô cùng khó khăn, vất vả trong nhiều năm trời thế nhưng thu nhập hát một giờ không bằng cát-sê 1/100 ca sĩ thị trường. “Cả đoàn chúng tôi diễn một tối cát-sê 20 triệu đồng với 40 con người, 3 ô tô phục vụ, không bằng cát-sê của một ca sĩ thị trường. Điều này là một trong những nguyên nhân không thu hút được các em học sinh đến với nghệ thuật chèo”.

Nỗ lực vực dậy nghệ thuật chèo

Bộ VH-TT&DL đã có văn bản về việc phối hợp tổ chức thực hiện “Đề án đào tạo diễn viên, nhạc công cho các đơn vị nghệ thuật Tuồng, nghệ thuật Chèo, nghệ thuật Cải lương và Dân ca kịch chuyên nghiệp trong cả nước giai đoạn 2016 – 2020”. Thông tin này được đưa ra trước thềm mùa tuyển sinh nghệ thuật chuyên nghiệp 2016 – 2017.

Theo đó, Bộ VH-TT&DL giao Cục Nghệ thuật biểu diễn chủ trì, phối hợp với Trường ĐH Sân khấu – Điện ảnh Hà Nội, Trường ĐH Sân khấu – Điện ảnh TPHCM, Trường Trung cấp nghệ thuật Xiếc và Tạp kỹ Việt Nam tổ chức thực hiện đào tạo diễn viên, nhạc công cho các đơn vị nghệ thuật tuồng, nghệ thuật chèo trong cả nước theo Đề án đã được Bộ VH-TT&DL phê duyệt.

Trước đó, năm 2013, nhằm giải quyết sự thiếu hụt lực lượng nghệ sĩ, Nhà hát Chèo Việt Nam trực thuộc Bộ VH-TT&DL đã xin cơ chế tổ chức đào tạo diễn viên theo phương pháp truyền nghề tại đơn vị. Hiện nay, Nhà hát Chèo Việt Nam đang rất vui mừng khi đào tạo được khóa học hơn 20 học sinh hệ trung cấp (độ tuổi 15 – 18 ở các tỉnh, thành phía Bắc) với nhiều gương mặt tiềm năng cho nghệ thuật chèo, từ đào, kép cho đến nhạc công… Đây là những nỗ lực cho thấy sự quyết liệt đẩy lùi khó khăn, mở ra nhiều cánh cửa đón người yêu nghệ thuật truyền thống.

Công bằng mà nói, khi người nghệ sỹ còn “mướt mải” lo chuyện cơm áo, làm việc tay trái, “chân ngoài dài hơn chân trong” thì sân khấu truyền thống còn trì trệ, thậm chí là phải đối mặt với nguy cơ thất truyền là điều không quá khó để hiểu. Thiết nghĩ, để các nghệ sĩ sống được bằng nghề và trụ vững trong xã hội hiện đại vốn vô vàn những lựa chọn giải trí… thì chúng ta không chỉ đơn độc trông chờ vào sự nỗ lực và hy sinh không mệt mỏi của các nghệ sĩ, mà Nhà nước và các cơ quan, đơn vị chức năng cần tạo điều kiện và có những chính sách đãi ngộ phù hợp hơn. Đặc biệt, cần lắm sự thay đổi về nhận thức và ứng xử của cộng đồng với nghệ thuật truyền thống.

Theo Đề án, năm 2016 tuyển sinh đào tạo diễn viên, nhạc công sân khấu tuồng và sân khấu chèo, năm 2017 tuyển sinh đào tạo diễn viên, nhạc công đối với cải lương và dân ca kịch. Đối với nghệ thuật tuồng, chèo mỗi đơn vị tuyển 15 diễn viên và 5 nhạc công, đối với nghệ thuật cải lương, dân ca kịch mỗi đơn vị được tuyển 10 diễn viên và 3 nhạc công. Khu vực tuyển sinh tại 35 tỉnh, thành phố trực thuộc trên toàn quốc và mỗi chuyên ngành sẽ lựa chọn địa bàn tuyển sinh theo sự phát triển nghệ thuật truyền thống ở từng khu vực.

(Nguồn: Báo mới)