Sáng mãi phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ

VH-  Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam tổ chức triển lãm chuyên đề Sáng mãi phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ nhân kỷ niệm 70 năm Ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh ra Lời kêu gọi thi đua ái quốc, tiếp tục đẩy mạnh việc “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” gắn với cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ”. Triển lãm vừa được khai mạc cuối tuần qua tại Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam.

Giới thiệu gần 300 hình ảnh, tài liệu, hiện vật, bài viết về 42 tập thể, 68 cá nhân được lựa chọn từ gần 250 tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến trong toàn quân, triển lãm chia làm 3 phần: Học tập và làm theo gương Bác; Tập thể điển hình; Cá nhân tiêu biểu. Những hình ảnh, tài liệu, hiện vật trưng bày tại đây phản ánh việc triển khai thực hiện học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn với cuộc vận động “Phát huy truyền thống, cống hiến tài năng, xứng danh Bộ đội Cụ Hồ’’; tác phẩm văn học, nghệ thuật, các mô hình mới, cách làm sáng tạo của tập thể điển hình tiên tiến, tiêu biểu trong “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”; hiện vật về các cá nhân tiên tiến, tiêu biểu, những con người đã vượt lên hoàn cảnh số phận, dám nghĩ dám làm, hết lòng vì lợi ích quốc gia, dân tộc, vì sự nghiệp xây dựng Quân đội vững mạnh, xứng đáng là “Bộ đội Cụ Hồ” trong thời kỳ mới.

Đáng chú ý, triển lãm trưng bày một số mô hình sáng kiến, cải tiến kỹ thuật như: “Hệ thống chỉ huy hỏa lực trong đánh địch tiến công hỏa lực ban đêm thời tiết xấu”; Mô hình giàn mềm cơ khí của Tổng Công ty Đông Bắc dùng để huấn luyện chuyển giao công nghệ, đảm bảo kỹ thuật, an toàn cho cán bộ, công nhân kỹ thuật trước khi lắp đặt và khấu than lò chợ…

Triển lãm dự kiến diễn ra trong một tháng.

(Nguồn: Báo Điện tử Văn hóa)

Trưng bày ” Văn học – Nghệ thuật trong kháng chiến (1945-1954)”: Sống lại những tháng năm lịch sử

VH-  “Với gần 200 tài liệu, hiện vật, hình ảnh, bản trích, bản viết có giá trị lịch sử, trưng bày “Văn học – Nghệ thuật trong kháng chiến (1945-1954)” tại Bảo tàng Lịch sử Quốc gia (BTLSQG) sẽ đưa đến công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ lăng kính chân thực, để nhìn thấy rõ hơn giá trị soi đường, tác dụng định hướng của bản Đề cương lịch sử về văn hóa Việt Nam năm 1943. Những hiện vật “biết nói” ở trưng bày cũng khắc họa rõ nét cống hiến của lớp văn nghệ sĩ đầu tiên đã tiếp nhận các nội dung, tư tưởng của đề cương này…”, TS Nguyễn Văn Cường, Giám đốc BTLSQG chia sẻ thông tin về trưng bày chuyên đề “Văn học – Nghệ thuật trong kháng chiến (1945-1954)”, khai mạc ngày 8.6 tại Phòng Trưng bày chuyên đề của Bảo tàng (216 Trần Quang Khải, Hà Nội).

 Các nhạc sĩ đang biểu diễn trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp

Những hiện vật tìm về ký ức

Kỷ niệm 75 năm ra đời Đề cương về văn hóa Việt Nam (1943-2018), BTLSQG tổ chức trưng bày chuyên đề “Văn học -Nghệ thuật trong kháng chiến (1945-1954)”. “Đây là Cương lĩnh văn hóa đầu tiên của Đảng do Tổng Bí thư Trường Chinh soạn thảo. Đề cương nêu rõ những quan điểm, tư tưởng của Đảng đối với các lĩnh vực văn hóa, văn nghệ, đặc biệt là ba nguyên tắc xây dựng nền văn hóa mới: Dân tộc, Khoa học và Đại chúng. Văn kiện lịch sử này cũng nêu rõ phương hướng cùng những nguyên tắc thiết thực cho công cuộc xây dựng nền văn hóa mới- nền văn học cách mạng…”, Giám đốc BTLSQG Nguyễn Văn Cường nhấn mạnh.

Trưng bày tập trung giới thiệu nội dung, ý nghĩa của Đề cương về văn hóa Việt Nam năm 1943, những nhận xét, đánh giá của học giả, nhà văn hóa, văn nghệ sĩ; một số văn kiện của Đảng về văn hóa văn nghệ cùng nhiều tài liệu, hình ảnh, kỷ vật… về văn học nghệ thuật thời kỳ 1945-1954 hiện được lưu giữ tại Bảo tàng.

Với kết cấu chặt chẽ, trưng bày khẳng định những nội dung tư tưởng của Đề cương về văn hóa Việt Nam đã phản ánh và đáp ứng kịp thời đòi hỏi của sự nghiệp xây dựng nền văn hóa cách mạng, là định hướng quan trọng cho sự ra đời nền văn hóa, văn nghệ Việt Nam mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng. Những quan điểm quan trọng về văn hóa trong bản đề cương lịch sử 75 năm trước đã dần được bổ sung, hoàn thiện theo yêu cầu của các giai đoạn phát triển của cách mạng sau này.

Tạp chí Tiên Phong, Cơ quan vận động Văn hóa Mới thuộc Hội Văn hóa Cứu quốc Việt Nam xuất bản, số 1 ra ngày 10.11.1945 đăng toàn văn Đề cương về văn hóa Việt Nam

Đề cương về văn hóa Việt Nam và đường lối văn hóa của Đảng là một nội dung cơ bản của chuyên đề. Nhiều hiện vật, tài liệu giá trị được trưng bày trong phần nội dung này như: Truyền đơn của Đảng Cộng sản Đông Dương kêu gọi nhân dân chống thực dân Pháp mở đường cho phát xít Nhật vào Đông Dương, năm 1940; Thư của Nguyễn Ái Quốc gửi đồng bào cả nước ngày 6.6.1941; Báo “Việt Nam Độc lập”, Cơ quan Tuyên truyền của Việt Minh Cao Bằng do Nguyễn Ái Quốc sáng lập, số 1 (101), ngày 1.8.1941...

Những hiện vật, hình ảnh lịch sử tại đây cũng sẽ đưa người xem hồi tưởng lại những năm tháng lịch sử như hình ảnh di tích làng Võng La (Đông Anh, Phúc Yên, nay là Hà Nội), nơi Hội nghị Thường vụ TƯ Đảng họp từ ngày 25 – 28.2.1943, thông qua bản “Đề cương về văn hóa Việt Nam” do đồng chí Trường Chinh khởi thảo; Tạp chí Tiên Phong số 1 (ngày 10.11.1945) đăng toàn văn “Đề cương về văn hóa Việt Nam”…

“Tác phẩm Nhật ký trong tù với phần ghi chép những suy nghĩ của Chủ tịch Hồ Chí Minh về việc xây dựng một nền văn hóa dân tộc là hiện vật đặc biệt tại trưng bày. Điều trùng hợp là, cũng vào năm 1943, khi Chủ tịch Hồ Chí Minh ghi chép lại những suy nghĩ của mình thì cũng năm đó, Đảng do Người sáng lập công bố bản Đề cương về văn hóa Việt Nam do Tổng Bí thư Trường Chinh soạn thảo. Hai sự kiện cùng một thời gian, tuy địa điểm và hoàn cảnh khác nhau nhưng cùng chung một cội nguồn, một tư tưởng…”, ông Nguyễn Văn Cường nhấn mạnh.

Các văn nghệ sĩ trong kháng chiến chống Pháp ở Thái Nguyên (từ trái qua phải là Nguyễn Đình Thi, Thế Lữ, Tố Hữu, Nguyễn Huy Tưởng, Nguyễn Tuân)

Văn học nghệ thuật trong tháng năm kháng chiến

Điểm nhấn đặc biệt ở trưng bày là nội dung Văn học – Nghệ thuật trong kháng chiến (1945-1954). Các hiện vật, tài liệu được lọc chọn kỹ lưỡng ở mảng nội dung này khẳng định, bản đề cương lịch sử năm 1943 đã soi đường, chắp cánh cho hoạt động sáng tạo của đội ngũ văn nghệ sĩ, nhà báo trong những năm tháng kháng chiến gian nan. Vững vàng ý chí, sắc bén tài năng, đội ngũ văn nghệ sĩ luôn bám sát nhiệm vụ cách mạng, phản ánh sinh động đời sống thực tiễn đấu tranh; kịp thời động viên, cổ vũ toàn dân, toàn quân thi đua tăng gia sản xuất, giết giặc lập công, xây dựng đời sống văn hóa mới.

Giai đoạn 1945-1954 vừa là thời kỳ mở đầu, đắp móng xây nền cho văn học mới, vừa là bước chuyển tiếp lịch sử ghi nhận nhiều thay đổi triệt để và sâu sắc, từ quan niệm nghệ thuật cho tới thực tế sáng tác. Những cống hiến của lớp văn nghệ sĩ đầu tiên tiếp nhận nội dung, tư tưởng của Đề cương tuy mới ở mức độ ban đầu nhưng chính sự thay đổi đó đã mang đến một sắc thái độc đáo, làm bừng lên khí thế chưa từng có trong đời sống văn học nghệ thuật của dân tộc.

“Đi theo cách mạng, hòa mình trong bầu không khí chiến đấu sục sôi, những văn nghệ sĩ trong thời kỳ này vừa cầm bút, vừa cầm súng chiến đấu, thực sự trở thành những dũng sĩ xung kích trên mặt trận văn hóa, tư tưởng. Những tác phẩm thấm đẫm hơi thở cuộc sống của họ đã góp phần đưa ánh sáng của Đảng đến với đồng bào, chiến sĩ, củng cố niềm tin vào chiến thắng của dân tộc. Lịch sử thời kỳ này cũng đã ghi nhận sự đóng góp vào nền văn học nghệ thuật nước nhà rất nhiều tác phẩm để đời, mang đậm lý tưởng và chủ nghĩa yêu nước thời đại Hồ Chí Minh; có tác dụng khích lệ tuyên truyền, giáo dục to lớn…”, Giám đốc BTLSQG khẳng định.

Cùng với những bài viết, nhận định sắc bén của các học giả, nhà văn hóa, văn nghệ sĩ tên tuổi như Đặng Thai Mai, Xuân Trường, Tố Hữu, Mười Hương, Lê Quang Đạo, Như Phong…, công chúng thăm triển lãm cũng tiếp cận với các tư liệu, hiện vật quý như tượng “Chân dung Bác Hồ” của bà Nguyễn Thị Kim, nữ họa sĩ, nhà điêu khắc Việt Nam đầu tiên được trực tiếp nặn tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1946; thư của Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi anh em họa sĩ nhân dịp triển lãm hội họa tháng 12.1951; thư của họa sĩ Tô Ngọc Vân – Giám đốc Trường Mỹ thuật Việt Bắc gửi Chủ tịch Hồ Chí Minh, ngày 17.1.1952…

Một cuộc họp của văn nghệ sĩ ở Việt Bắc trong kháng chiến chống Pháp

“Nhiều tác phẩm hội họa, ca khúc, nhạc cụ, các sáng tác văn học nổi tiếng của thời kỳ này cũng mang đến cho khách tham quan cảm xúc đặc biệt về một thời kỳ lịch sử khó quên của dân tộc. Khói lửa chiến tranh không át đi những khát khao cống hiến, những sáng tạo miệt mài của lớp văn nghệ sĩ tràn đầy nhiệt huyết và lý tưởng. Tranh, tượng của các họa sĩ chiến trường như Diệp Minh Châu, Nguyễn Hiêm; truyện ngắn, tiểu thuyết của các nhà văn Nam Cao, Nguyên Hồng, Nguyễn Huy Tưởng, Kim Lân, Nguyễn Đình Thi, Tô Hoài; những bản nhạc để đời của các nhạc sĩ Lưu Hữu Phước, Văn Cao, cùng các tác phẩm tranh cổ động sục sôi tinh thần xung kích…, tất cả là những minh chứng sống động về một thời kỳ lịch sử đầy dấu ấn, với những áng văn thơ, những tác phẩm nghệ thuật ra đời và tỏa sáng trong khói lửa chiến tranh…” ông Nguyễn Văn Cường chia sẻ.

Gần 200 tài liệu, hiện vật… tại trưng bày không chỉ được kỳ vọng sẽ giúp công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ nhìn thấy rõ hơn giá trị soi đường và tác dụng định hướng của Đề cương về văn hóa Việt Nam; tôn vinh cống hiến của lớp văn nghệ sĩ đầu tiên đã tiếp nhận các nội dung, tư tưởng của Đề cương mà còn mong muốn gửi gắm nhiều thông điệp giá trị tới thế hệ hôm nay. Đó là những nhận thức sâu sắc về nghĩa vụ, trách nhiệm của mỗi công dân trong giai đoạn mới, đối với sự nghiệp xây dựng, phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

(Nguồn: Tâm Anh – Báo Điện tử Văn hóa)

Tặng Bằng khen của Bộ trưởng Bộ VHTTDL cho hai NSƯT Giang Quốc Cơ và Giang Quốc Nghiệp

VH- Ngày 5.6, Bộ VHTTDL đã quyết định tặng Bằng khen của Bộ trưởng Bộ VHTTDL cho NSƯT Giang Quốc Cơ và Giang Quốc Nghiệp thuộc Liên đoàn Xiếc TP.HCM.

Hai nghệ sĩ đã có thành tích xuất sắc tại đêm Chung kết Britan’s Got Talent – Cuộc thi tìm kiếm tài năng nước Anh tổ chức tại Thủ đô London, vương quốc Anh. Khán giả, giới chuyên môn nghệ thuật quốc tế và VN đều đánh giá cao phần thi của hai anh em nghệ sĩ Quốc Cơ – Quốc Nghiệp ở cuộc thi Britan’s Got Talent, thành tích của họ đã vượt trội so với các phần trình diễn của họ trước đây.

Trước đó, tháng 12.2016, Quốc Cơ – Quốc Nghiệp cũng đã xác lập kỷ lục Guinness Thế giới hạng mục “Chống đầu” thăng bằng leo bậc thang.Hai nghệ sĩ đã đi hết 90 bậc thang của Nhà thờ Chính tòa Girona, thuộc thành phố Girona, Tây Ban Nha trong thời gian 52 giây. Kỷ lục này hơn gấp ba lần kỷ lục cũ do hai người Trung Quốc lập là một phút bước lên 26 bậc cầu thang vào năm 2014 tại Trung Quốc.Hai nghệ sĩ cũng đã từng tham gia showtime của Đức vào tháng 5.2017 và giành giải Á quân.

Bằng khen của Bộ VHTTDL là nguồn động viên kịp thời khích lệ hai nghệ sĩ tiếp tục giành được nhiều thành tựu hơn nữa trên con đường sáng tạo nghệ thuật.

(Nguồn: Đào Anh – Báo Điện tử Văn hóa)

Xúc động với vở chèo cổ “Trinh Nguyên”

VH- Đêm diễn ra mắt vở chèo cổ Nàng Trinh Nguyên của các nghệ sĩ Nhà hát Chèo VN biểu diễn đã làm không ít khán giả rơi lệ, có những cụ bà bước ra khỏi Nhà hát Kim Mã vẫn xuýt  xoa: “Vở diễn hay quá. Đời này cần nhiều những nàng Trinh Nguyên lắm để có những người con hiếu thảo như anh em Tôn Mạnh, Tôn Trọng”.

Bảo tồn nghệ thuật chèo phải bằng con người

Thật kỳ lạ, một vở chèo cổ tích cũ bao nhiêu năm được Nhà hát Chèo VN phục dựng vẫn tạo được sức hút đến vậy với người xem. NSƯT Thanh Ngoan, Giám đốc Nhà hát Chèo VN cho biết : “Chèo cổ Việt Nam có bảy vở đặc sắc, Nàng Trinh Nguyên là vở chèo cổ cuối cùng được Nhà hát phục dựng lại. Việc phục dựng lại những tích chèo cổ nổi tiếng với những bài học đạo lý, giáo huấn con người sâu sắc không hề cũ với cuộc sống hôm nay là điều mà chúng tôi rất tâm đắc. Chủ trương dựng và phục hồi lại những vở chèo cổ của  Nhà hát Chèo VN nhằm mục đích bảo tồn “sống” chèo với lớp diễn viên trẻ hôm nay. Việc gìn giữ và phát triển chèo cổ đang bị mai một đi nhiều, tìm lại vốn cổ để phân định vàng thau cho rõ ràng. Nhà hát tập hợp lại các thế hệ diễn viên đã về hưu, lớn tuổi đã từng nổi danh với các vai diễn mẫu trong chèo cổ như mụ, lão, đào, kép, hề áo ngắn, hề áo dài… trong các tích chèo cổ để truyền lại những vai mẫu của họ cho lớp diễn viên trẻ”.

Vở chèo nói về hai nhân vật trẻ em là Tôn Mạnh, Tôn Trọng. Ngay từ lúc tuổi thơ, Tôn Mạnh cùng Tôn Trọng đã mồ côi cha. Đau hơn, người anh là Tôn Mạnh còn mồ côi cả cha lẫn mẹ. Một hôm đang trên đường đi học trở về thăm mẹ gặp một xác người chết. Sau chốc lát hoảng hốt, hai anh em đã cùng nhau lo toan chôn cất chu đáo cho nạn nhân. Và điềm dữ đã đến với cả hai bé trẻ thơ này. Tình ngay lý gian một lúc ập đến, cả Tôn Mạnh và Tôn Trọng cùng bị bắt, bị cầm tù bị vu là giết người phi tang. Dữ dằn hơn, án tử hình đến với một trong hai anh em, vì họ lâm vào cảnh “làm phúc phải tội”. Bà mẹ là Trinh Nguyên cao cả, xin được nhận án tù hình thay cho hai đứa con thơ. Còn nếu không chết thay được, thì án tử hình sẽ thuộc về đứa em là Tôn Trọng, là giọt máu của bà với ông Tôn Dân đã khuất chứ không phải thuộc về đứa anh Tôn Mạnh đã mồ côi cả cha, cả mẹ. Cái tình của bà mẹ kế, tình anh em của Tôn Mạnh, Tôn Trọng… đã thấu tới tim của mọi người, quan án sát đã đưa ra một kết luận đầy tình người đó là ba mẹ con nàng Trinh Nguyên đều vô tội.

Thầy đồ và mẹ con nàng Trinh Nguyên: lớp diễn hài hay trong vở

Tích truyện đơn giản, đề tài không mới nhưng vở chèo vẫn mang tính thời đại khi diễn tả thành công tình mẫu tử, tình anh em… và đặc biệt là cách ứng xử cao thượng giữa  dì ghẻ và con chồng. Một trong hai đạo diễn vở,  NSƯT Đoàn Vinh chia sẻ: “Chúng tôi dựng lại tích chèo cổ và cảm thấy các cụ ngày xưa đã có tư tưởng rất mới khi xây dựng hình tượng nàng Trinh Nguyên. Một bà mẹ kế nhưng vô cùng cao thượng qua cách suy nghĩ, cách ứng xử với con cái, với chồng, đặc biệt là với con riêng của chồng. Tính thời đại và nhân văn thấm đẫm trong vở chèo khiến ê kíp sáng tạo chúng tôi cảm thấy vô cùng tâm đắc. Chúng tôi đã biên tập lại các tình tiết, làm rõ hơn từng tính cách nhân vật trong chèo”. Đạo diễn Đoàn Vinh chia sẻ ông  đã phục dựng bốn vở trong hệ thống bảy vở chèo cổ nhưng đến vở này đạo diễn bị ám ảnh rất nhiều bởi nhân vật Trinh Nguyên, nhân vật này đã từng được bà nội của Đoàn Vinh, nghệ nhân chèo Cả Tam diễn, sau này là chị con bác của ông, NSƯT Đoàn Thanh Bình thể hiện. Đó là lý do mà đạo diễn và ê kíp sáng tạo đã lao tâm tìm được những làn điệu hay, đắt trong số 150 làn điệu cổ trong chèo để diễn tả cho trúng tính cách và hoàn cảnh của từng nhân vật.

So với tích cũ thì vở chèo lần này đã làm sáng hơn rất nhiều các mẫu nhân vật trong câu chuyện. Ê kíp phục dựng đã xây dựng thành công những mẫu nhân vật như viên xá, nhóm trưởng đội lính tuần là một mẫu người “chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng”, bắt đàn em phải phục dịch, hầu hạ và sẵn sàng chụp giật để được lợi về mình. So sánh với xã hội hiện đại thì cũng không thiếu những hình mẫu nhân vật như vậy trong cuộc sống.  Nhân vật thầy đồ do nghệ sĩ Trần Hải thể hiện thuộc mẫu hề áo dài đã diễn hài rất duyên dáng, khắc hoạ một ông thầy hết sức dí dỏm, đùa tếu nhưng lại rất tâm huyết với trò và dẫu có thích mẹ của các trò mấy thì vẫn không đi quá giới hạn của một người thầy. Nhân vật thầy bói của nghệ sĩ Văn Phương chỉ xuất hiện trong một màn trò ngắn nhưng đã thể hiện được ưu thế nổi trội của một vai diễn thông minh, hội tụ đủ các yếu tố của một nghệ sĩ hề chèo với lối diễn khá tung tẩy. Có được một dàn nghệ sĩ hội tụ các yếu tố thanh sắc thục khí thần là điều mà các đạo diễn của vở cảm thấy rất hài lòng.

Lớp diễn xử án hai anh em Tôn Mạnh, Tôn Trọng: Nhiều khán giả khóc sụt sùi vì thương cho nhân vật bị oan

Vai diễn sáng nhất, gây được thiện cảm nhất trong vở đó là nhân vật nàng Trinh Nguyên do NSƯT Thuỳ Dung đảm nhiệm. Trinh Nguyên là vai mẫu đào thương nổi bật của chèo cổ với nhiều cảm xúc, cung bậc tình cảm. NSƯT Thuỳ Dung đã đạt tới độ chín, mịn cho vai diễn. Nhiều bạn nghề diễn chia sẻ họ không chỉ khâm phục tài năng đến độ chín của nữ nghệ sĩ này mà còn cả sự chịu khó lăn lộn với vai diễn. Buổi tập nào khi mọi người đến đã thấy Thuỳ Dung tập vai, mọi người về thì vẫn thấy chị nán lại tập. Quả thực với chèo tìm kiếm được một nữ nghệ sĩ hội tủ mọi yếu tố và đạt độ chín như NSƯT Thuỳ Dung không phải là dễ, đó là lý do mà Thuỳ Dung đã lấy được bao nhiêu nước mắt từ khán giả khi cô cất lời hát ngọt ngào đầy xúc cảm với các làn điệu trữ tình trong chèo như sử vãn, con nhện giăng mùng, tò vò. Xúc động nhất là cảnh nàng Trinh Nguyên chia sẻ suy nghĩ của mình khi lựa chọn con nhỏ do mình dứt ruột đẻ ra để chết thế thay cho con chồng. 

Cốt truyện đơn giản nhưng lời thoại và ngôn ngữ của các nhân vật lại vô cùng hay và sâu sắc. NSƯT Bá Dũng thành công khi diễn tả sự đạo mạo, nghiêm nghị của  quan án nhưng cho đến kết vở thì vẻ mặt “mặt sắt đen sì” của quan toà cũng được cởi bỏ khi cất lời xử  đầy thấu tình đạt lý làm cho khán giả như vỡ oà trước tài “cầm cân nảy mực”: “Dẫu biết luật nước nghiêm minh không thể vị tình mà xét xử nhưng một người mẹ dám hi sinh đứa con mình dứt ruột bỏ ra để cứu lấy con chồng thì không thể làm điều ác. Hai đứa trẻ đứa nào cũng nhận cái chết về mình thì có lẽ nào là những đứa trẻ bất nhân. Thế gian này có mấy người mẹ và những đứa con như vậy!”.

Bác Nga, nhà ở ngõ 437 Kim Mã, một trong những khán giả VIP của Nhà hát Chèo VN chia sẻ: “Tôi rất cảm ơn Nhà hát Chèo VN đã lưu số điện thoại của tôi. Mỗi lần có vở diễn mới là chúng tôi đều được ưu tiên gọi đi xem trước. Tôi là một khán giả trung thành của các nghệ sĩ Nhà hát Chèo VN. Vở chèo Nàng Trinh Nguyên là một vở diễn rất hay và xúc động.Chắc chắn những người phụ nữ, những gia đình có hoàn cảnh éo le sẽ học được ở đây bài học ứng nhân xử thế. Chèo xưa mà nói chuyện hôm nay vô cùng sâu sắc”.

Bảo tồn nghệ thuật truyền thống phải bằng con người

Với phương châm bảo tồn nghệ thuật chèo truyền thống bằng con người khi giao vai cho lớp trẻ, hai diễn viên trẻ vừa tốt nghiệp khoá đào tạo diễn viên chèo do Nhà hát Chèo VN kết hợp với Trường ĐH Sân khấu Điện ảnh đào tạo đã đảm trách rất tròn hai vai Tôn Mạnh, Tôn Trọng. Cùng với sự tươi mới của lứa diễn viên trẻ là sự “chuẩn chỉ” mực thước của lớp nghệ sĩ đàn anh, đàn chị, Nhà hát Chèo VN có quyền để tự hào khi đã và đang có một lực lượng nghệ sĩ hùng hậu tâm huyết và có nghề. Bảo tồn nghệ thuật truyền thống phải bằng con người.

(NSND Vương Duy Biên, Thứ trưởng Bộ VHTTDL)

(Nguồn: Thuý Hiền – Báo Điện tử Văn hóa)

Nhiếp ảnh gia Pháp “mê” chụp đền chùa Việt Nam

VH- Gần 50 bức ảnh được chọn lọc về hơn 50 đền, chùa tiêu biểu trải dài từ Bắc- Trung– Nam của Việt Nam vừa được nhiếp ảnh gia người Pháp Nicolas Cornet giới thiệu đến độc giả qua cuốn sách ảnh Vietnam –Pagodas và triển lãm với chủ đề “Chùa Việt Nam- Nơi gửi gắm niềm tin”.

Là phóng viên nhiếp ảnh và xuất bản ở cả châu Âu và châu Á với nhiều báo và tạp chí L’espressoMareLe Monde… Nicolas đã tổ chức nhiều lễ hội và triển lãm ảnh với vai trò giám đốc nghệ thuật và tuyển chọn. Từ nhiều năm nay, Nicolas thường xuyên tới Việt Nam và chụp những hình ảnh đất nước và con người nơi đây. Anh chia sẻ đặc biệt thích những gì cổ kính, cuộc sống của con người từ nông thôn đến thành thị. Anh thích diễn tả cuộc sống đời thường để hoàn thiện câu chuyện bằng hình ảnh và tình cảm của một nhiếp ảnh gia với nơi mà anh đã đặt chân đến.

Khoảng 3 năm trở lại đây, Nicolas khám phá sở thích chụp đền, chùa của Việt Nam. Hơn 50 ngôi chùa, đền, đình nổi bật ở mọi miền đất nước đã được anh ghi lại bằng hình ảnh đầy sống động: chùa Bút Tháp, chùa Dâu, Phổ Minh, đền Ngọc Sơn, chùa Một Cột, Miếu Bà Chúa Xứ, đền Ngọc Hoàng…

Đối với Nicolas cái duyên tình cờ một lần được đến một ngôi chùa ở Phan Thiết, chứng kiến sự xuống cấp và thay đổi không còn giữ được nguyên. Anh đã nảy ra ý định đi khắp đất nước Việt để ghi lại những giá trị văn hóa mà có thể theo thời gian nó không còn giữ được nguyên vẹn. Với hy vọng những hình ảnh được anh chụp rất kĩ từ lối kiến trúc, hoa văn đến những phong tục, nghi lễ của con người sẽ còn mãi. Từ ý nghĩ đó, trong 3 năm gần đây, Nicolas đã vác máy ảnh đi khắp nơi khám phá những giá trị độc đáo rất riêng của Việt Nam.

Tượng Phật tại chùa Bút Tháp (Bắc Ninh)

 Nicolas Cornet chia sẻ, “suốt hơn 30 năm qua tôi đã chứng kiến nhiều đổi thay, phát triển của đất nước Việt Nam. Trong đó những ngôi chùa mang nhiều giá trị lịch sử, văn hóa và kiến trúc lại là chủ đề cuốn hút tôi. Tôi luôn mơ ước làm một cuốn sách về chùa ở khu vực Đông Nam Á. Nhưng giờ thì tôi lại làm riêng hẳn một cuốn sách ảnh về chùa, đền của Việt Nam với những điều rất riêng và độc đáo”.

Cuốn sách ảnh được tác giả chia làm 5 phần, 2 phần đầu dành cho các ngôi đình, chùa ở phía Bắc, phần 3 là các di tích Huế, phần 4 là các chùa ở TP.HCM và những kiến trúc của người Hoa ở Chợ Lớn và phần chùa chiền tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Tất cả được trình bày như một bức tranh phong phú về kiến trúc đền chùa cổ, đặc biệt là phần mỹ thuật, cái làm nên giá trị riêng biệt của đền, chùa ở Việt Nam so với các nước khác. Mỗi hình ảnh đều được tác giả chú thích và giải thích rất rõ về địa danh.

Nhiếp ảnh Nicolas cho rằng: “Chúng ta nhận thức được rằng đền chùa Việt Nam là một phần di sản văn hóa quốc gia. Tôi mong rằng, người Việt và những ai yêu mến đất nước Việt sẽ có thể chia sẻ với con cháu chúng ta những kỳ quan của quá khứ mà chúng ta từng ngưỡng mộ, minh chứng cho sự giàu có của một nền văn hóa phong phú, một đất nước và con người thân thiện, gần gũi…”.

Triển lãm “Chùa Việt Nam- Nơi gửi gắm niềm tin” gồm 49 bức ảnh của tác giả Nicolas Cornet in trong cuốn sách ảnh “Vietnam Pagodas” đang được trưng bày tại Bảo tàng Mỹ thuật TP.HCM đến hết ngày 10.6.

 (Nguồn: Báo Điện tử Văn hóa)

Sân khấu Sân khấu công lập sẽ đi đến đâu khi việc “ủ ấm” sẽ không còn?

VH- Mặc dù chính sách xã hội hóa đã là xu hướng chung không thể đảo ngược đối với lĩnh vực sân khấu vốn vẫn được “ủ ấm” trong cơ chế bao cấp hàng nhiều thập niên, nhưng lộ trình cắt giảm từng phần ngân sách cấp cho các đơn vị sân khấu công lập để chuyển dịch dần tới đích xã hội hóa hoàn toàn vẫn còn rất nhiều khó khăn, gian nan.

Để không bị quá phụ thuộc vào nguồn ngân sách, lại có thể giúp tập thể nghệ sĩ chủ động, có điều kiện để luyện tập, biểu diễn và có nguồn thu nhập, lãnh đạo những đơn vị sân khấu công lập đã có sự năng động riêng. Thời kỳ này, xã hội hóa được thực hiện dưới hình thức đơn vị đứng ra đảm bảo về mặt pháp nhân để các nghệ sĩ tự tổ chức gom người, lựa chọn kịch bản, tìm nguồn kinh phí để dàn dựng vở. Nhà hát giữ vai trò thẩm định vở, nếu đạt yêu cầu về nội dung và chất lượng nghệ thuật thì sẽ đứng ra xin giấy phép biểu diễn.

Vẫn còn nặng tính tự phát

Nhà hát Tuổi Trẻ đã đi đầu trong phương thức hoạt động này và được báo giới cổ vũ khá nhiệt thành. Một số nghệ sĩ lập nhóm riêng và “ăn theo” các dịp lễ tết trong năm, tiêu biểu là nhóm nghệ sĩ Xuân Bắc – Tự Long năm nào cũng ra được những tác phẩm dành cho thiếu nhi vào dịp hè. Rồi các nghệ sĩ của Nhà hát Kịch Hà Nội, Nhà hát Kịch VN bằng kinh nghiệm, quan hệ riêng, dựa vào sự hỗ trợ một phần về cơ sở vật chất và sự ưu tiên nhân lực của đơn vị mà dàn dựng tác phẩm, bán vé… nhân ngày Quốc tế Thiếu nhi, Rằm Trung thu… Gần đây nhất, Nhà hát Tuổi Trẻ cũng có vở Tôi đẹp, tôi có quyền được thực hiện theo cung cách tự đầu tư đã có lãi…

Nhưng về cơ bản, những hoạt động này hoàn toàn mang tính chất tự phát, chưa có kế hoạch hoạt động dài lâu. Hoặc ban đầu cũng có ý định hoạt động thường niên, song do lượng vé bán chưa đủ yêu cầu tối thiểu nên cũng nhanh chóng tự thụt lùi.

Các đơn vị khác như Nhà hát Cải lương VN chừng gần chục năm trước có hai nhóm nghệ sĩ hoạt động theo kiểu đàn ca tài tử tăng thêm rất nhiều phần giao lưu với công chúng, rồi chào mời các doanh nghiệp khách sạn, nhà hàng cần tới hoạt động này. Tuy nhiên, theo nghệ sĩ Trần Quang Khải, Phó trưởng đoàn 1 Nhà hát Cải lương VN, hoạt động này vẫn chưa thật ổn định. Nhà hát Cải lương Hà Nội có những chương trình như Golden Bell kết hợp với Công ty du lịch Tầm nhìn Việt, rồi chương trình rất có ý nghĩa Tiếng đàn giọng ca giữa lòng thủ đô… cố gắng để duy trì song hiện tại, vì lý do sửa chữa rạp nên bao công sức của nghệ sĩ lại bị… ngắt quãng.

Nhà hát Kịch VN vốn có thành tích khá tốt trong lĩnh vực xã hội hóa khi kêu gọi được những “Mạnh Thường Quân” để đưa kịch Việt ra nước ngoài, đưa những vở diễn đến với bà con vùng sâu vùng xa, rồi có những dự án với các doanh nghiệp dựng tác phẩm, biểu diễn theo kế hoạch với số buổi nhất định, hay như dựa vào kinh phí từ cá nhân, dựng vở riêng cho đoàn thanh niên khai thác… nhưng gần đây cũng có phần lắng lại.

Nhà hát Tuổi Trẻ là một trong những đơn vị khá thành công trong việc kêu gọi doanh nghiệp hỗ trợ, qua dự án “Chắp cánh niềm tin”, Ngân hàng SHB đã tài trợ biểu diễn gần 500 suất diễn miễn phí cho lớp khán giả trẻ, đặc biệt là cho học sinh sinh viên. Dịp Quốc tế Thiếu nhi 1.6.2018 Vietjet và Nhà hát Tuổi Trẻ công bố chuỗi chương trình “Bay lên những ước mơ” mang nghệ thuật đến với trẻ em, đặc biệt là trẻ em có hoàn cảnh khó khăn. Chương trình được triển khai rộng rãi, dành tặng cho hơn 12.000 trẻ em, học sinh tại các trường học, địa phương trên địa bàn Hà Nội và các tỉnh, đồng thời tặng các phần quà thiết thực hỗ trợ cho các em thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn, giúp các em có thêm nghị lực, vững tin vào tương lai. Song để biến địa điểm Nhà hát thành địa chỉ đỏ đèn thường xuyên thì cũng là việc rất khó khăn.

Có lẽ còn lâu mới dứt được “bầu sữa”

Với chủ trương xã hội hóa các đơn vị sân khấu công lập, Bộ VHTTDL đã cố gắng đưa ra lộ trình phù hợp. Hiểu một cách đơn giản, ban đầu, kinh phí của các đơn vị sân khấu sẽ bị cắt giảm dần dần, thay thế bằng việc Nhà nước đặt hàng tác phẩm theo yêu cầu riêng về nội dung, về nghệ thuật đối với các đơn vị. Hằng năm, sẽ có những tác phẩm sân khấu được ra mắt sau một quá trình khá dài: Bộ (hoặc Sở) VHTTDL sẽ đặt hàng, duyệt kịch bản, đầu tư kinh phí dựng vở… Nhiều tác phẩm hay, được đánh giá cao đã thực thi theo đúng yêu cầu này.

NSƯT Tống Toàn Thắng, Phó giám đốc Liên đoàn Xiếc VN cho rằng: “Việc “đặt hàng” này đã tạo cho chúng tôi nguồn kinh phí để có thể đầu tư xây dựng những tiết mục, chương trình quy mô, hấp dẫn. Nếu chương trình và tiết mục của chúng tôi không mới sẽ không được chấp nhận. Ví dụ như tiết mục xiếc Đu bay mà chúng tôi gửi Trường Trung cấp NT Xiếc VN đào tạo từ học sinh cho đến khi ra trường được Liên đoàn Xiếc VN tiếp nhận cả ê kíp diễn viên tham gia tiết mục, số tiền chi phí bỏ ra lên tới tiền tỷ. Không có Nhà nước đặt hàng thì sẽ khó mà có được những tiết mục tập thể có quy mô lớn về chất lượng và nghệ thuật như vậy”.

Không thể phủ nhận vai trò khá tích cực của việc đặt hàng đối với các đơn vị nghệ thuật khi được khơi gợi từ những đơn vị chủ quản. Đặc biệt có ý nghĩa hơn là với các đơn vị xã hội hóa ở TP.HCM. Sân khấu kịch Hồng Vân được đầu tư cho tác phẩm về Tết Mậu Thân Châu về hợp phố (kịch bản Trần Văn Hưng, đạo diễn NSƯT Trần Minh Ngọc). Trước đó, Nhà hát Kịch sân khấu nhỏ 5B Võ Văn Tần cũng được đầu tư vở Dấu xưa viết về Bác Hồ (tác giả: Nguyễn Thanh Bình, đạo diễn: NSƯT Trần Minh Ngọc)….

Tuy nhiên, nhìn tổng quát, công tác xã hội hóa các đơn vị sân khấu công lập cũng chưa có bước tiến đáng kể. Theo đạo diễn Sĩ Tiến, Phó Giám đốc Nhà hát Tuổi Trẻ, kinh phí cho các hoạt động của đơn vị không nhiều, thường đủ để trang trải lương cho cán bộ, nghệ sĩ Nhà hát. Việc đặt hàng của đơn vị chủ quản sẽ được bắt đầu bằng việc duyệt kịch bản, khác với trước đây, Nhà hát chủ động trong công tác lựa chọn kịch bản, dàn dựng rồi Cục NTBD sẽ làm công tác duyệt vở. Có vẻ như, việc cắt giảm 30% kinh phí để rồi số kinh phí này sẽ được đưa vào đặt hàng cũng mới chỉ là một cách làm để giúp các đơn vị duy trì được hoạt động cần thiết, để góp phần giữ chân các nghệ sĩ…

Sân khấu xã hội hóa ở miền Bắc, cụ thể là ở Hà Nội hiện vẫn còn rất khó khăn, gian nan, đặc biệt là với những đơn vị kịch hát truyền thống như Tuồng, Chèo. Sân khấu của Nhà hát Chèo VN, Nhà hát Tuồng VN vẫn tiếp tục bù lỗ để gắng gỏi tạo địa chỉ văn hóa từ khá nhiều năm nay nhưng đôi lúc thiếu vắng người xem đến nao lòng…

 (Nguồn: Cao Ngọc – Báo Điện tử Văn hóa)

Xiếc Việt Nam vào chung kết Britain’s Got Talent

VH- Màn xiếc chồng đầu của hai nghệ sĩ Việt Nam Giang Quốc Cơ, Giang Quốc Nghiệp đã chinh phục khán giả và giám khảo nước Anh ở vòng bán kết diễn ra tối 1.6 để vào chung kết Britain’s Got Talent 2018 (Tìm kiếm tài năng nước Anh).

Tiết mục biểu diễn của Quốc Cơ, Quốc Nghiệp (nhóm Giang Brothers) nhuần nhuyễn trong động tác giữ thăng bằng, chống đẩy…, gây hồi hộp cho khán giả trong phần chồng đầu, đi lên và xuống bậc thang…Tất cả các vị giám khảo đều đánh giá cao tài năng của hai nghệ sĩ xiếc Việt Nam. Một trong các giám khảo, nữ nghệ sĩ Amanda Holden nhấn mạnh: “Thật sự tôi nghĩ đây là màn trình diễn xứng đáng chiến thắng Britain’s Got Talent”.

Với chiến thắng ở bán kết, anh em Quốc Cơ, Quốc Nghiệp sẽ trình diễn trong đêm chung kết Britain’s Got Talent, diễn ra vào tối 3.6 tới cùng 9 tiết mục của các thí sinh khác.

(Nguồn: Tin ảnh: Hà Anh – Báo Điện tử Văn hóa)